– Mun in leat leamašan beroštuvvan mastege, go mun in leat oaidnán makkárge vejolašvuođaid goassige dáppe Gárasavvonis dahje oba Suomas, jurddašii 20-jahkásaš Rosa-Máren Juuso vel muhtin áigi dassái.
Gárasavvonlaš Gáijjot Ándde Ándde Biret-Elle Rosa-Máren fárrii mannan čavčča Tamperei, Mátta-Supmii. Tampere ii goit reahkkán unna gilážis bajásšaddan Juusoi.
– Ovtta iđida guovvamánus go lihkken, de jurddahallen ahte dál mun háliidan juoidá eará mu eallimis dahkat. Mun in leat reisen nu olu, eará go barggu dihte. Ja de gehččen kaleandara, ahte dás ii livčče dál guovtti vahkkui mihkkege, ahte gosa mun vuolggalin. De mun jerren Chat GPT:s, muitala Juuso.
Chat GPT evttohii sutnje UAE nappo Ovttastuvvon arábaemiráhtaid, man dovdosamos gávpot lea dieđusge Dubai. Rosa-Máren Juusos ledje vuos vehá ovdagáttut Dubai ektui, go gávpoga historjjá lea ruossalas.
Gávpot lea máŋgasiidda dovddus luxuseallinvuogis, fitnodateallimis ja ruđas. Gávpogis barget dievva olbmot iešguđetlágan surggiin ja nu mo Juuso ieš oaidná, dat lea dakkár menestuvvan olbmuid báiki. Son háliidii oahppat bargoeallimis doppe lasi, ja namalassii dat geasuhii su vuolgit Dubaii.
– Riŋgejin eadnái, ahte mun vuolggán dohko. Eadni lei veahá hirpmástuvvan, muhto mun čilgejin ahte mun birgen gal. Na de dat logai ahte vuolgge beare, ja jearrá ahte goas meidnet vuolgit. Mun lohken ahte ihttin iđđes livččii girdi. Eadni sihkkarit hirpmástuvai vel eambo, boagusta Rosa-Máren Juuso.
Bargovejolašvuođat Dubais ožžo oaivvi šurrat
Rosa-Máren Juuso vulggii Dubai-reisui okto. Dat ii orron nu issoras, go sutnje lea lunddolaš oahpásmuvvat ođđa olbmuiguin. Jo dalán vuosttas beaivve son manai dakkaviđe olbmuid sisa jorrat gávpogii ja nu gohčoduvvon beach clubbaide gáddái.
– Dat olles beach club lei áibbas guoros, dat lea ihan ártet. Ja de dat bargi boahtá jearrat, ahte man beaivvášseaŋgga háliidan váldit ja mun gehččen. Doppe ledje guokte nieidda olles dan báikkis, na dieid báldii. Dat nieiddat geahčaiga vuos ahte dát báiki lea ná guoros, várra duhát seaŋgga ja don boađát justa munno báldii, boagusta Juuso.
De son oahpásmuvai sudnuin, ja jotkkii seamma láhkai juohke báikkis gosa manai.
– Mun lean hui hubmái ja duostilis olmmoš. Jáhkán mun máhtán hupmat olbmuiguin, de mun beare mannen ja hupmen. Nu dat álggii, mun oahpásmuvven ovtta olbmuin ja dat bijai mu oahpásmuvvat muhtin iežas olbmáin ja nu ain.
Juuso lei várren vuos logi beaivvi reaissu. Áigi golihii johtilit ja son máhcai Supmii, muhto son lei mearridan jo vuolgit ruovttoluotta Dubaii dalán go beassá, ja oastit girdibileahta dušše ovtta guvlui.
– Mun ohppen nu olu, ledjen inspirašuvnna ja vejolašvuođaid gávdnan doppe. Suomas orro nu unnán vejolašvuođat, ja dovden ahte doaimmašin buorebut Dubais.
Rosa-Máren lei guokte vahku Suomas, go de fas beasai vuolgit Dubaii. Dán háve son diđii jo makkár doppe lea ja dovddai olbmuid. Sutnje lei maid álkit álgit njuolga bargat, go doppe leat dievva iešguđetlágan vejolašvuođat.
Dubais sáhttá bargagoahtit masá mainna beare.
– Okta barggai Youtubein, okta barggai vuovdimiin, okta barggai Linkedinii, okta Tiktokiin, ovttas lei juoga AI-firbmá, okta barggai investeremiiguin. Mun lean buohkain dain oahppan juoidá, mus leat dego rahpasan čalmmit, mun in oba máhtege čilget makkár vejolašvuođat.
Rosa-Máren Juuso maid iskagođii iešguđet vejolašvuođaid. Son barggai ovdamearkka dihte Youtubein ja beasai iskat vuovdinbarggu. Son háliidii gazzat ja njammat visot dan atmosfeara, mii doppe lei bargoeallima ektui.
– Goit stuorimus diŋga maid mun vulgen dohko dahkat, lei oahppat ja geahččalit. Háliidin váldit maid dakkár smávva vugiid, maid dat dahket juohke beaivve, galli áigge lihket, maid sii borret, maid sii hupmet.
”Eallimis ii leat mihkke hoahpuid”
Rosa-Máren Juuso lei Dubais oktiibuot golbma mánu. Geassái son bođii ruovttoluotta Supmii, go geasseáigge Dubais lea duođai báhkas.
Áiddo dál son ássá fas Gárasavvonis, muhto dohko son ii áiggo gal báhcit.
– Mun ožžon dieđu, ahte mun lean beassan Oulu universitehtii riikkaidgaskasaš business-oahpuid lohkat. Mun in lean vuordán dan gal, veahá measta vahágis bessen. Ledjen jurddahallan, ahte vuolggán čakčat fas olgoriikii.
Dál doaisttážii áigumuššan lea vuolgit skuvlii čakčat, muhto muđui Juuso ii hálit mearridit boahttevuođa plánaid dađi eambo. Mátkkoštit son goit háliida. Dubai son lea dál vásihan, muhto ovdamearkka Thailánda dahje Bali Indonesias geasuhit.
– Mun lean dál ipmirdan, ahte eallimis ii leat mihkke hoahpuid. Ealát beare ja manat alccet buriin fárttain. Mus lea gal višuvdna, maid mun dagan, muhto mus ii leat áigemearri. Mun dagan ja dat boahtá go boahtá.
Rosa-Máren Juuso oaidná, ahte lea buorre beassat oaidnit máilmmi ja vásihit olu áššiid. Dalle máhttá atnit árvvus maid iežas ruovttoguovllu.
– Dál mun oainnán daid vejolašvuođaid, mat leat Sámis maid.