Ååʹll Sylvi Såålla Jääkk, Jaakko Toikka hamstõõvi kuddnalla Lääʹddjânnam sääʹmnuõri eeʹjjsåbbrest.
Ouddlõž väärrsaaǥǥtuõʹllʼjeei leäi õiʹdde eʹtǩǩääm suu õhttõõzz ođđ saaǥǥtuõʹllʼjeeʹjen. Jeeʹres eeʹjjsåbbar vuässõõđi tuärjjee suu eʹtǩǩõõzz.
Toikka Jäkkja eʹtǩǩõs pueʹđi muõr tueʹǩǩen: son leäi eman mueʹdd eeʹjj ääiʹj piâssâm tobdstõõttâd õhttõõzz tååimaid.
– Kâʹl tõʹst šõõddi samai šiõǥǥ toobd, ko nuʹtt mäŋggaz naʹddje tõõzz, što mon pââstam jååʹđted mij õhttõõzz, son smeâtt.
Toikka lij leämmaž aktiivlaž tåimmai sääʹmnuõri õhttõõzzâst pâʹjjel eeʹjj ääiʹj, da tõn poodd õhttõs lij pohttam jiânnai miârkteei aaʹššid suu jieʹllma.
– Možât tõt pukin pueʹrmõs, mâid SSN lij pohttam muu jieʹllma, lij tõt, mäʹhtt õhttõs lij ravvääm sääʹmkulttuuʹre õhttneei aaʹššid da leäm vuäǯǯam jiânnai fiin taaurõõžžid, Toikka särnn.
Nåkkam ääʹšš lie Jaakko Toikka miõlâst SSN tååimain õhtt tääʹrǩmõs äʹšš.
Lääʹddjânnam sääʹmnuõri õhttõs, SSN, lij toiʹmmjam sõrgg 35 eeʹǩǩed sääʹmnuõri identiteeʹtt, sääʹmkulttuur da õhttvuõđi oouʹdummuž jeeʹres sääʹmnuõrid ouʹdde.
Siirdčõõttmõš Sämma avi ij?
Jäänaš säʹmmlain jälste sääʹmvuuʹd åålǥbeäʹlnn. Toikka lij še ǩeeʹjjmieʹldd jieʹllmes ääiʹj jälstam Turku ââlda. Toikka ruåđ lie Supru ååraž.
Toikka mättʼtââtt ââʹn miârrjååʹttemtekniikk Turku gåårdest da lij tuâjast låʹǩǩooumžen käärbest.
Sääʹmǩiõlâst da kulttuurâst lij še måtmešt leämmaž vaiggâd tuõʹllʼjed. Son mättʼtââtt sääʹmǩiõl Oulu universiteeʹtt ougglõsmäättain.
Ǩiõllmäätt lie counnâm suu jeänab jiijjâs kulttuuʹre da ravvääm identiteeʹtt.
– Tuäivam, što pââstam mättõõllâd lââʹzz ǩiõl ânnʼjõž škooul paaldâst. Možât jiõm ni veâl jieʹnnǩiõl tääʹzzest pââʹst mainsted, leâša täävtõssân lij mättjed mainsted ääʹššest ko ääʹššest, son mušttal.
Mättʼtõõttjen õhttvuõđi âânnmõš sääʹmvoudda vuäitt kuuitâǥ leeʹd vaiggâd: kuʹǩes kõõsk da mättʼtõõtti čougg tällõs rääʹjte jeällmõõžž sooǥǥ åʹrnn.
– Muʹst mâânn gååran, što jiõm piâzz vueiʹnned siʹjjid nuʹtt täujja ko haaʹleʹčem.
Määŋg sääʹmnuõr niõǥǥtâʹlle tõʹst, što vuäitče siirdčõõttâd mååust dommvoudda jälsted škoouli mâŋŋa. Täujja siirdčõõttmõš ij kuuitâǥ leäkku vueiʹtlvaž.
Ouddmiârkkân Jakku sueʹrj tuâj jie nuʹtt hiâlpâld kaunnu sääʹmvuuʹdest Lääʹdd beäʹlnn, peʹce jõs haaʹlad Taar beäʹlnn jååʹtted tuâjast miârrvuuʹdin.
Seämmanalla ko määŋg sääʹmnuõr, Toikka kuuitâǥ niõǥǥtââll siirdčõõttmõõžžâst Sämma.
– Muʹst lij še niõǥǥõssân siirdčõõttâd aainâs âʹlddlab ruåđid, Toikka mušttal.
Håʹt-i siirdčõõttmõš Sämma ij oʹnnsteʹče, âlgg nuõrr ânnʼjõžääiʹj smiõttâd jiijjâsnallšem naaʹlid ââʹnned õhttvuõđ.
– Ij tõt miârkkšõõv tõn, što õhttvuõtt puåtkkneʹči, Toikka smeâtt.
Lââʹzz takai tååim da šõddmõõžž sääʹmnuõrid
Ođđ saaǥǥtuõʹllʼjeei argg lij ǩirrsaž: määtt, tuâjj, ǩiõllmäätt da õhttõstååim väʹldde jiânnai čiâssid peeiʹvest.
Ǩirrsaž äiʹǧǧtaull ij kuuitâǥ meälǥat sääʹmnuõr. Suʹnne lij vääžnai mättjed ođđ roolâst, vuässõõttâd škooultõõzzid da ââʹnned õhttvuõđ jeeʹres sääʹmnuõri õhttõõzzid.
Håʹt-i ođđ SSN halltõs iʹlla veâl piâssâm såbbrõõššâd da plaaneed pueʹtti eeʹjj tååimaid, lie Toikka Jakkust čiõlgg täävtõõzz pueʹttiäigga.
Õhttsažtuâj jeeʹres sääʹmnuõrivuiʹm âlgg ravveed da sääʹmnuõrid âlgg taʹrjjeed lââʹzz vueʹllǥaž kõddâz tååimaid.
– Tõt možât ǩeäss še jeänab vuäzzlai miõl, što lie vueʹllǥaž kõddâz šõddmõõžž. Šõddmõõžžid, koid lij hiâlpp vuässõõttâd, taarbšet lââʹzz.
Toikka mieʹldd Lääʹddjânnam sääʹmnuõrin mâânn puârast, mâʹst mušttal vuäzzlai aktiivlažvuõtt. Õhttõʹsse puäʹtte ǩeeʹjjmieʹldd ääiʹj ođđ vuäzzla. SSN lij jurddum vuâlla 29-âkksaž nuõrid, da tõʹnt vuäzzla vaajtâʹvve jiânnai.
– Tõt lij tiõrvâs miârkk, smeâtt Toikka.